บรรพบุรุษแห่งวรรณกรรมตะวันตก
หนึ่งในสุดยอดวรรณกรรมคลาสสิค
.
“มหากาพย์ อิเลียด ฉบับภาษาไทยนี้ใช้ต้นฉบับ 3 เล่มด้วยกันในการแปล คือ ต้นฉบับภาษากรีกของสำนักพิมพ์ Oxford ปี 1920 และต้นฉบับภาษาอังกฤษเพื่อเทียบเคียงและตรวจทานอีกสองสำนวนคือ ของ A. T. Murray และของ A. Verity ใช้เวลาทั้งสิ้น 2 ปี แต่ที่นั่งลงแปลจริงๆ คือ 1 ปีเท่านั้น”
มหากาพย์อิเลียด และ มหากาพย์โอดิสซี
คือสองรูปการณ์แห่งแกนเรื่องเดียวกัน - คือเรื่องสงครามกรุงทรอยและเหตุการณ์ต่อจากนั้น. ทั้งสองได้ร่วมกันสรรสร้างการแสดงออกซึ่งจิตใจแบบตะวันตกออกมาในรูปวรรณเป็นครั้งแรก - เป็นต้นที่สุด ในสรรพเหตุการณ์ซึ่งอยู่ในกรอบกรองของเรา เพราะดังจะเห็นได้อย่างชัดแจ้ง แม้แต่ผู้ที่อ่านฉบับแปลของงานชิ้นเอกอุทั้งสองนี้ ว่ามันไม่อาจกำเนิดขึ้นได้โดยปราศจากบุรพเหตุอันวิจิตรพิสดาร. โดยรูปคำประพันธ์แล้วมันคือมหากาพย์ แต่บางทีอาจจะเป็นที่เข้าใจแจ่มกระจ่างกว่า สำหรับนักอ่านสมัยใหม่ ถ้าผมจะกล่าวว่า “มหากาพย์อิเลียด” คือ โศกนาฏกรรม และ “มหากาพย์โอดิสซี” คือ นวนิยาย
.
ใน “มหากาพย์อิเลียด” เราได้สดับเป็นครั้งแรกถึงสำเนียงอันแท้จริงของเทวีมิวส์ นางอัปสรแห่งโศกนาฏกรรม ในขณะที่ “มหากาพย์โอดิสซี” ซึ่งมีพล็อตเรื่องอันถักร้อยไว้อย่างประณีต มีจุดชวนสนใจแง่จิตวิทยาและความสัมพันธ์เกี่ยวเนื่องของตัวละคร ได้กลายเป็นบรรพบุรุษที่แท้จริงของนวนิยายทั้งปวงที่หลั่งไหลตามมาภายหลังสุดคณนานับ. และแม้ว่าจะเป็นแรกที่สุด แต่ผมก็ไม่แน่ใจนักว่าจะยังคงเป็นเรื่องเยี่ยมที่สุดอยู่. ให้ผู้อ่านหน้าใหม่ตัดสินใจด้วยตัวเองเห็นจะดีกว่า
.
มหากาพย์ทั้งสองต่างมีความสมบูรณ์แบบและเป็นอิสระแก่กัน ในฐานะของงานศิลป์ แต่ละเรื่องมีบรรยากาศของตนเอง แต่กระนั้น ทั้งสองต่างมีภูมิหลังร่วมกันคือสงครามทรอย และเนื่องแต่การรณรงค์นี้ มีบางสิ่งที่ต้องพูดถึงกันไว้ก่อน
