อีกหนึ่งผลงานชิ้นใหญ่ที่น่าอัศจรรย์ใจของจาเร็ด ไดมอนด์ นำเสนอบทเรียนสำคัญอย่างยิ่งสำหรับห้วงเวลาอันเป็นวิกฤตการณ์ของมนุษยชาติ เล่าเรื่องราวเกี่ยวกับประเทศต่างๆ ที่เผชิญภาวะวิกฤต โดยอภิปรายถึงที่มาแห่งวิกฤตการณ์ วิธีรับมือ การแก้ปัญหา และความสามารถในการฟื้นตัวจากภาวะวิกฤตนั้นๆ ได้รู้ว่าบุคคลและประเทศต่างๆ ประสบเหตุการณ์และ ‘วิกฤตการณ์’ ในลักษณะที่คล้ายหรือต่างกันอย่างไรบ้าง
.
เพราะเหตุใดและด้วยวิธีการใดบางประเทศจึงฟื้นตัวได้ในขณะที่บางประเทศทำไม่ได้ โดยอาศัยกลไกสำคัญต่างๆ เช่น การยอมรับว่าเป็นภาระความรับผิดชอบของตนเอง ประเมินตนเองอย่างซื่อตรงแม้จะเจ็บปวด หรือการเรียนรู้จากโมเดลของประเทศอื่นๆ เป็นต้น อีกทั้งยังพามองไปสู่อนาคตว่าทั่วโลกจะจัดการกับ ‘วิกฤตการณ์’ หนักหน่วงที่กำลังเผชิญในปัจจุบันได้สำเร็จหรือไม่? เราสามารถเรียนรู้บทเรียนจากอดีตได้หรือไม่?